Rozmowa z wójtem gminy Pielgrzymka TOMASZEM SYBISEM
– Rusza następny rok samorządowej pracy?
– Niektóre zadania kontynuujemy, a część nowych inwestycji mamy już zakontraktowanych i niebawem szykujemy postępowania przetargowe. Można powiedzieć, że ruszyliśmy z kopyta i zima nas nie wstrzymała, poza pracami kanalizacyjnymi.
– Dysponujecie całkiem niezłym tegorocznym budżetem.
– Budżet został przyjęty jednogłośnie w grudniu przez Radę Gminy Pielgrzymka. Dochody wynoszą 45 mln zł, a wydatki 47 mln zł – natomiast na zadania inwestycyjne przeznaczymy około 20 mln zł. W większości inwestycje infrastrukturalne są już zakontraktowane i ruszają przetargi.
– Jakie są wasze tegoroczne priorytety?
– Kończymy budowę oczyszczalni ścieków oraz budowę sieci kanalizacyjnej w Pielgrzymce i Proboszczowie. Ponadto w tym roku wybudujemy kolejny dwukilometrowy odcinek Cyklostrady Dolnośląskiej, co jest naszym wspólnym przedsięwzięciem z gminą miejską Złotoryja i gminą wiejską Złotoryja. Ponadto przed nami wybudowanie wieży widokowej i singletracków (Nowa Wieś Grodziska – Czaple – przyp. autora), i to jest również wspólne zadanie z gminami Wojcieszów, Świerzawa i Złotoryja – w ramach Zintegrowanych Inwestycji Terytorialnych. Planujemy także przeprowadzenie termomodernizacji budynku Urzędu Gminy w Pielgrzymce – jest to ostatni budynek użyteczności publicznej wymagający termomodernizacji. Zajmiemy się także rewitalizacją zabytkowego parku w Twardocicach – pierwszy etap realizowany był w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich, w ubiegłym roku wyczyściliśmy i odtworzyliśmy staw. Teraz wytyczymy tam gustowne alejki i przejścia – będą zamontowane ławeczki i oświetlenie, i ten zaniedbany park zostanie przywrócony mieszkańcom.
– Jest tajemnicą poliszynela, że kosztochłonne inwestycje najlepiej realizować przy wsparciu zewnętrznych środków finansowych…
– W przypadku gminy wiejskiej, jaką jest Pielgrzymka, bez zewnętrznych funduszy nie moglibyśmy nawet marzyć o realizacji niektórych zadań inwestycyjnych. Czekamy z dużym napięciem i obawą – ale także z nadzieją – na rozstrzygnięcie konkursu dotyczącego Rządowego Programu Przebudowy Dróg Lokalnych. Dlatego, że złożyliśmy wniosek do wojewody dolnośląskiej o dofinansowanie przebudowy drogi w Czaplach, który prawdopodobnie wylądował już w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, a na przełomie stycznia i lutego ma pojawić się lista rankingowa.
– Nie ma jakichś przecieków o tym, które gminy otrzymają dofinansowania?
– Niestety nie (śmiech). Pani wojewoda i wicewojewoda zdecydowali, że przed ostatecznym rozstrzygnięciem konkursu nie informują samorządowców o jego wynikach, ponieważ – używając kolokwializmu – w ubiegłym roku były przecieki, a premier zmienił trochę listę beneficjentów programu i pojawiły się napięcia. Mam nadzieję, że będzie dobrze, bowiem nasz wniosek napisany jest solidnie i powinniśmy otrzymać sporo punktów.
– Początek nowego roku jest dla samorządów także czasem nowych oczekiwań. Czy sądzi pan, że zmieni się na lepsze podejście rządu do samorządów? Czy dojdzie wreszcie do zmiany sytemu finansowania oświaty?
– Uważam, że w tej materii nic się nie zmieni i od wielu lat musimy radzić sobie sami. Przeprowadzamy w gminach reorganizację sieci szkół, zmniejszając koszty ich utrzymania i robimy to krok po kroku. W gminie Pielgrzymka zostały nam tylko dwie szkoły. W perspektywie trzech lat – tak wskazują dane demograficzne – pozostanie filia szkoły w Pielgrzymce, a w pespektywie kilku lat zostanie jedna szkoła.
– Polska się wyludnia i samorządowcy przewidują, że będą musieli zamykać kolejne placówki oświatowe.
– Powinniśmy już poważnie myśleć o łączeniu gmin, placówek oświatowych i spółek komunalnych. Za chwilę – biorąc pod uwagę demografię i dochody gmin – będzie nam ciężko utrzymać infrastrukturę, którą dzisiaj dysponujemy. Warto także rozważyć likwidację powiatów lub pozostawienie tylko tych bardzo mocnych pod względem finansowym. Natomiast powiaty, które jedynie generują koszty związane także z rozbudowaną administracją powinny być – moim zdaniem – zlikwidowane.
– Biorąc pod uwagę Powiat Złotoryjski, to pańskie doświadczenia nie są optymistyczne. Niestety, gmina Pielgrzymka – dbając o bezpieczeństwo mieszkańców – zmuszona była do realizacji dróg powiatowych.
– Nie tylko dopłacaliśmy do ich statutowych powiatowych zadań, ale niektóre inwestycje finansowaliśmy w stu procentach. Wracając do demografii, to generalnie rzecz biorąc nie może być tak, że wszyscy budują sobie zakłady budżetowe, np. zakłady komunalne, bowiem te usługi będą coraz droższe. Trzeba to wszystko łączyć, lecz w konsekwencji dojdzie także do łączenia słabszych ekonomicznie jednostek samorządu terytorialnego. Nie będzie innego wyjścia. Widzę dobrze, że teraz nikt nie chce o tym mówić, lecz – moim zdaniem – będzie to nieuchronne.
– Kiedy to się stanie?
– Uważam, że w pespektywie kilku lat, lecz już teraz trzeba wszystko analizować, a nie zachowywać się tak, jakby nic się nie działo. Trzeba też myśleć o zapewnieniu mieszkańcom jak najlepszej obsługi, ponieważ w przyszłości np. urząd będzie mieścił się w jednej gminie, a w drugiej – już jego filia. Warto też wdrażać elektroniczną obsługę mieszkańców. Do tego dojdzie – czy tego chcemy, czy nie – bowiem liczby nie kłamią.
– Rozwój gmin to nie tylko realizacja inwestycji infrastrukturalnych. To także działania skierowane do organizacji pozarządowych – stowarzyszeń, klubów sportowych, kół gospodyń wiejskich i strażaków ochotników.
– W naszej gminie jest bogactwo organizacji pozarządowych – w tym siedem jednostek Ochotniczych Straży Pożarnych, kilka kół gospodyń wiejskich, zespoły folklorystyczne, stowarzyszenia i kluby sportowe. Staramy się zapewniać im funkcjonowanie na normalnych poziomie, namawiamy też do sięgania po zewnętrzne środki finansowe i wspieramy nasze organizacje pozarządowe w pisaniu odpowiednich wniosków o dofinansowania.
– W ubiegłym roku weszła w życie ustawa o obronie cywilnej i ochronie ludności, i rząd przekazuje gminom środki finansowe związane z tym aktem prawnym.
– Fajne jest to, że finansowanie odbudowy infrastruktury ochronnej zapewnione jest na 10 lat, i w dłuższej perspektywie można sobie zapewnić odpowiednie zakupy i priorytety. Na terenie naszej gminy nie powstaną schrony, ponieważ to teren wiejski z rozproszoną zabudową. Za to zapewnimy miejsca, w których znajdzie się np. agregat prądotwórczy, a jeśli dojdzie do zbrojnego konfliktu, to trafią do nas mieszańcy ze wschodnich rubieży kraju, którym będziemy musieli zapewnić miejsca pobytu. Szykujemy się też do działań na wypadek klęsk żywiołowych, np. powodzi, i ponad 400 tys. zł przeznaczyliśmy już na zabezpieczenie magazynów przeciwpowodziowych. Ustawa jest moim zdaniem dobra, lecz by odtworzyć zaniedbaną infrastrukturę, trzeba lat i sporych funduszy. Chcę też podkreślić, że w naszej gminie otrzymane środki finansowe inwestujemy w zabezpieczenie dostaw wody.
– Podnosił pan niejednokrotnie, aby mając na względzie bezpieczeństwo ludzi, odtworzyć infrastrukturę poniemiecką – także budowę zbiornika retencyjnego.
– To ruszyło i Wody Polskie zabezpieczyły już pierwsze środki finansowe na aktualizację studium wykonalności i opracowanie raportu dotyczącego oddziaływania zbiornika retencyjnego na środowisko naturalne. Jest też deklaracja, że w kolejnym roku około 2 mln zł przeznaczonych będzie na prace projektowe dotyczące zbiornika retencyjnego w Jastrzębniku. Jest wielka szansa, że zostanie zrealizowane przedsięwzięcie niezbędne dla zwiększenia bezpieczeństwa mieszkańców – i to nie tylko gminy Pielgrzymka. Zbiornik ten będzie miał dwie funkcje – zabezpieczającą przed powodzią i rekreacyjną.
– Czyli początek roku optymistyczny?
– Oczywiście, tym bardziej że jest rozstrzygane postępowanie przetargowe na rewitalizację linii kolejowej Jerzmanice – Lwówek Śląski, która biegnie przez teren naszej gminy. Za dwa lata będzie jeździł nią pociąg, lecz w tej beczce miodu jest łyżka dziegciu, ponieważ zaplanowano tylko jedną stację na terenie naszej gminy – w Pielgrzymce, a nie ma ich w Czaplach i Nowej Wsi Grodziskiej. W tej sprawie poszła już od nas petycja do marszałka Michała Rado, aby uwzględnić te dwie miejscowości.
Rozmawiał Sławomir Grymin