Krajowy Przegląd Samorządowy

Mity, fakty, opowiastki sierpień 2019

Sąd Najwyższy uwzględnił kasację prokuratury i uchylił wyrok uniewinniający byłego wiceprezydenta Wrocławia Michała J. od zarzutów korupcji – sprawa wróci do ponownego rozpoznania w drugiej instancji przez sąd okręgowy. Oskarżony Michał J. przez krótki okres był wiceprezydentem Wrocławia (w latach 2011-2012) i pełnomocnikiem ds. organizacji piłkarskiego EURO 2012 w tym mieście. W akcie oskarżenia zarzucono mu przyjęcie w roku 2011 korzyści w formie opłacenia wakacji na egzotycznych wyspach Zanzibar i Barbados, a także działanie na szkodę interesu publicznego oraz niedopełnienie i przekroczenie obowiązków. Jak wskazywała prokuratura, część kosztów – m.in. przelotów – opłacał właściciel firmy, która realizowała zlecenia związane z EURO 2012 dla miasta. Chodziło o kwoty nie mniejsze niż 7 i 14 tys. zł. Były wiceprezydent wyjaśniał, że biletów nie kupował, ale był umówiony na rozliczanie tych opłat. Udowadniał, że oddał pieniądze i przedstawiał sądowi bankowe przelewy. Michała J. odwołano ze stanowiska na początku października 2012 roku, a Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia we wrześniu 2017 roku uniewinnił go od stawianych mu zarzutów, zaznaczając w uzasadnieniu wyroku, iż materiał dowodowy „nie usunął wątpliwości co do winy oskarżonego”. Sąd przyznał, że oskarżony – jako urzędnik – zachował się nieetycznie, ale nie ma wystarczających dowodów na to, by skazać go za przestępstwo. Prokuratura złożyła apelację, ale w maju 2018 roku wyrok uniewinniający utrzymał wrocławski sąd okręgowy. Kasację w tej sprawie złożyła prokuratura, a Sąd Najwyższy ją uwzględnił.

• • •

Z samorządowego raportu o stanie finansów jednostek samorządu terytorialnego wynika, że 954 samorządom grożą kłopoty dotyczące uchwalenia przyszłorocznego budżetu. Samorządowcy zwracali w raporcie uwagę m.in. na możliwe problemy finansowe wynikające z ujemnej nadwyżki operacyjnej netto – zobowiązań z tytułu zaciągniętych kredytów i pożyczek. W roku ubiegłym nadwyżka ta wynosiła ogółem 14,4 mld zł, a w tym roku może to być w sumie jedynie 5,2 mld zł. Liczba jednostek z ujemną nadwyżką operacyjną jest dzisiaj zatrważająca – to 31 miast na prawach powiatu, 58 powiatów i 865 gmin.

• • •

Od 1 stycznia 2020 roku na mapie Polski pojawią się cztery nowe miasta: Lututów, Piątek, Klimontów i Czerwińsk nad Wisłą. Opublikowany projekt rozporządzenia Rady Ministrów zakłada także poszerzenie granic kilku miast, ale nie ma zgody na powiększenie Bełchatowa, Lubina, Rzeszowa i Krosna. W tym roku do Rady Ministrów trafiły 22 wnioski o dokonanie zmian na administracyjnej mapie kraju, ale prawie połowę z nich rozpatrzono negatywnie. Rząd argumentuje negatywne rekomendacje brakiem „obopólnej zgody pomiędzy jednostkami samorządu terytorialnego objętymi danymi zmianami”. Oznacza to m.in. to, że Bełchatów nie przejmie części gminy Kleszczów, a na powiększenie granic miast nie mają też co liczyć samorządowcy z Lubina, Rzeszowa i Krosna.

• • •

Fundacja im. Stefana Batorego przyznała – w ramach ogólnopolskiej akcji Masz Głos – siedem nagród Super Samorząd, wyróżniając te gminy, w których udało się wprowadzić pozytywne zmiany w społeczności, dzięki udanej współpracy z władzami samorządowymi. Inicjatywa „Bielsko-Biała – miasto przyjazne zwierzętom” oraz władze Bielska-Białej (woj. śląskie) zostały nagrodzone za doprowadzenie do poprawy warunków w miejskim schronisku dla bezdomnych zwierząt. Władze Kluczborka (woj. opolskie) oraz Stowarzyszenie Regionu Kluczborskiego „Kobietom – Mammograf” uhonorowano za zorganizowanie cyklu spotkań mieszkańców z przedstawicielami władz i upiększenie fragmentu miejskiej przestrzeni. Fundacja Lepsze Niepołomice (woj. małopolskie) wraz z miejskim samorządem otrzymały nagrodę za powołanie Niepołomickiego Alarmu Smogowego i działania realizowane wspólnie z władzami na rzecz czystości powietrza. W gminie Węgorzewo (woj. warmińsko-mazurskie) sołtyski i sołtysi skupieni w Forum Sołtysów „Gromada”, dzięki dialogowi z władzą doprowadzili do zadbania o potrzeby mieszkańców wsi i zmiany priorytetów budżetowych gminy. Jury nagrodziło również Postomińskie Stowarzyszenie „Razem Lepiej” (woj. zachodniopomorskie) – za skuteczne działanie na rzecz powołania Gminnej Rady Seniorów, angażując przy tym całą lokalną społeczność, także młodzież. W Konarzewie (woj. wielkopolskie), dzięki inicjatywie Stowarzyszenia Razem dla Konarzewa i udanej współpracy z władzami, powstaje ścieżka pieszo-rowerowa. Z kolei w gminie Lichnowy (woj. pomorskie) Stowarzyszenie WitaLis doprowadziło do powołania Młodzieżowej Rady Gminy Lichnowy, która prężnie i we współpracy z władzami aktywizuje lokalną społeczność.

• • •

Radni gminy Wola Krzysztoporska (woj. łódzkie) zadecydowali, że unijna flaga nie będzie prezentowana w sali posiedzeń. Przewodnicząca rady gminy poprosiła, by głosowanie „ładnie przeszło”, a radni poszli jej w sukurs i można było usłyszeć m.in.: „Tu jest Polska, jesteśmy w Polsce i nie ma takiej ojczyzny jak Unia Europejska”. Wola Krzysztoporska przez 15 lat dostała od UE około 40 mln zł.

• • •

Samorząd Hajnówki (woj. podlaskie) zamierza powierzyć część swych zadań dotyczących rewitalizacji organizacjom pozarządowym – pod warunkiem, że „się zjednoczą i stworzą koalicję na rzecz odnowy Hajnówki”. Hajnówka, nazywana bramą do Puszczy Białowieskiej, znalazła się na opracowanej przez Polską Akademię Nauk liście 122 polskich miast średniej wielkości, którym grozi regres społeczno-gospodarczy. Zajęła na niej niechlubne drugie miejsce.

• • •

Sąd Rejonowy w Świdnicy zastosował w lipcu dwumiesięczny areszt wobec Urszuli Anny M., radnej Boguszowa-Gorców (woj. dolnośląskie). Kobieta usłyszała zarzuty związane z korupcją wyborczą, ale nie przyznała się do winy. Sprawa korupcji wyborczej w Boguszowie-Gorcach została ujawniona w lutym 2019 roku, gdy zarzuty w tej sprawie usłyszało dwóch mężczyzn. Jeden miał kupować głosy, a drugi sprzedawać je – w zamian za korzyść majątkową w postaci alkoholu. Były burmistrz Boguszowa-Gorców ma także zarzuty korupcyjne i został aresztowany w grudniu 2018.

Podglądacz samorządowy