czwartek, 2 grudniaKrajowy Przegląd Samorządowy
Shadow

Mity, fakty, opowiastki luty 2014

 

Przez osiem lat Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad wydała ponad 6 mln zł na przygotowanie dokumentacji wschodniej obwodnicy Warszawy, ale wydatek ten nawet na krok nie przybliżył do budowy tej drogi. Realizacji inwestycji przeszkadzały m.in. problemy z uzyskaniem decyzji środowiskowej i ustanowienie na wybranej wcześniej trasie chronionego przyrodniczo obszaru Natura 2000 (październik 2008). Skomplikowało to projektowanie drogi i w roku 2010 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję środowiskową dla tego zadania, a kilka tygodni później Wojewódzki Sztab Wojskowy w Warszawie zakwestionował proponowany przebieg obwodnicy z powodu kolizji z wojskowymi instalacjami. Nie ustawały też protesty mieszkańców Wesołej. Tak czy owak, trasa ważna dla całego krajowego transportu pożarła już sporo złotówek i jak na razie nic nie świadczy o tym, aby w najbliższym czasie budowa drogi ruszyła z kopyta.

• • •

Wreszcie ogłoszono przetarg na budowę ponad 9-kilometrowej obwodnicy Kłodzka. W listopadzie ubiegłego roku rząd zagwarantował jej finansowanie, a Rada Ministrów przyjęła załącznik nr 6 Programu Budowy Dróg Krajowych na lata 2011-2015, który obejmuje budowę jedenastu obwodnic miast, w tym kłodzką. Trasa połączy drogi krajowe nr 8, nr 33 i nr 46.

• • •

Rząd przyjął pakiet sześciu krajowych programów operacyjnych, a najbardziej skorzystają przedsiębiorcy i samorządy. Największym programem pozostanie Infrastruktura i Środowisko (115 mld zł), w którym mieszczą się wydatki na odnawialne źródła energii, termoizolacje budynków i inwestycje w sieci energetyczne. Na drogi i kolej przeznaczono po 10,5 mld zł, a do roku 2020 wszystkie miasta wojewódzkie mają być połączone siecią dróg ekspresowych z Warszawą i między sobą. Program Operacyjny Inteligentny Rozwój (36 mld zł) przeznaczony jest przede wszystkim dla przedsiębiorców. Uczelnie dostaną pieniądze, ale to przedsiębiorcy zadecydują, na jakie badania i jakie uczelnie, i będą musieli wdrożyć wyniki tych badań. Rząd zakłada, że do roku 2020 Polska będzie wydawała na badania i rozwój 2 proc. produktu krajowego brutto (dziś około 0,8 proc.), z tego połowę dadzą przedsiębiorcy. Z nowej perspektywy mają też skorzystać osoby, które sięgną po pieniądze na założenie firmy, pójdą na szkolenia czy wyślą dziecko do przedszkola korzystającego z funduszy europejskich. To oni będą beneficjentami programu Wiedza Edukacja Rozwój (18 mld zł). Program Polska Cyfrowa (9,4 mld zł) sfinansuje budowę internetu szerokopasmowego i e-administracji, a program Polska Wschodnia to środki finansowe dla samorządów i firm z pięciu najsłabiej rozwiniętych województw. Chyba największym beneficjentem będą samorządy – w poprzedniej perspektywie województwa decydowały o podziale jednej czwartej pieniędzy unijnych, teraz to niemal 40 procent. Poza tym rząd wyznaczył odrębna sumę na rewitalizacje miast (25 mld zł). Polska jest największym beneficjentem polityki spójności – dostaniemy prawie 25 proc. tego funduszu, a skala inwestycji będzie większa, bowiem dochodzą pieniądze publiczne i prywatne. W poprzedniej perspektywie 68 mld euro dało inwestycje na poziomie 120 mld euro.

• • •

Dolnośląski urząd marszałkowski chce budować niespełna 40-kilometrową wschodnią obwodnicę Wrocławia przez 17 lat. Już kolejny raz odłożono realizację dwóch nowych odcinków. Najwcześniej cała trasa będzie gotowa w roku 2020, między innymi z powodu protestów mieszkańców. Droga ma połączyć Węzeł Bielański na autostradzie A4 z trasą ekspresową S8 w kierunku Warszawy i ma poprawić komunikację między gminami położonymi po wschodniej i południowej stronie Wrocławia. Dzisiaj w tej części aglomeracji brakuje połączeń dróg wojewódzkich, a mieszkańcy muszą jeździć przez zakorkowane centrum miasta. Utrudniony jest również rozwój gospodarczy regionu. Budowa obwodnicy rozpoczęła się w roku 2003, do tej pory powstało tylko osiem kilometrów trasy. Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego tłumaczy, że nie miał wpływu na opóźnienia, a wytyczanie pierwszego odcinka przedłużyło się, ponieważ droga ma powstać w sąsiedztwie terenów cennych przyrodniczo. Natomiast wytyczenie ostatniego odcinka trasy jest utrudnione podobno z powodu protestów mieszkańców okolicznych osiedli i wsi oraz ekologów.

• • •

Artykuł 492 kodeksu wyborczego mówi, że jeśli prezydent miasta, burmistrz lub wójt będzie miał orzeczoną niezdolność do pracy lub samodzielnej egzystencji na czas przynajmniej do końca kadencji, to jego mandat wygasa automatycznie. Przepis ten zaskarżył do Trybunału Konstytucyjnego rzecznik praw obywatelskich, uznając, że narusza on konstytucyjną gwarancję równości dostępu do funkcji publicznych (art. 60), zasadę równości wobec prawa (art. 32) i konwencje o prawach osób niepełnosprawnych, która nakazuje państwom zapewnić tym osobom równość udziału w życiu społecznym i politycznym. Do rzecznika zwrócił się mężczyzna poruszający się o kuli, który chciał kandydować na wójta, ale komisja wyborcza odrzuciła jego kandydaturę, ponieważ miał orzeczoną rentę z tytułu niezdolności do pracy. Uniemożliwiono mu kandydowanie, choć przepis o wygaśnięciu mandatu wydaje się dotyczyć tylko sytuacji, gdy ktoś w trakcie sprawowania urzędu dostanie orzeczenie o niezdolności do pracy lub samodzielnej egzystencji. Rzecznik uznał, że sprzeczne z konstytucją jest zarówno uniemożliwienie kandydowania z tego tytułu, jak i automatyczne wygaśnięcie mandatu, jeśli w trakcie kadencji wójt czy burmistrz dostaną orzeczenie o niezdolności do pracy lub samodzielnego życia. Trybunał nie podzielił tej opinii, uznając, że automatyczne wygaśnięcie mandatu po orzeczeniu niezdolności do pracy jest zgodne z konstytucją.

Podglądacz samorządowy